پی اچ دی پروپوزال
اپلای دکتری

تکرار موضوع پایان نامه ارشد مدیریت بازاریابی

تکرار موضوع پایان نامه ارشد مدیریت بازاریابی؛ دانلود رایگان پایان نامه های فارسی و انگلیسی مدیریت؛ دلایل تکرار موضوع پایان نامه در مقاله زیر:

تحلیل محتوا، تناظر و فرا روش پایان نامه های بازاریابی در دانشگاه های تهران

چکیده: به منظور شناسایی موضوعات تکراری پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری مدیریت و ارزیابی وضعیت مؤلفه های روش شناسی، در این مطالعه دویست و چهار پایان نامه دفاع شده در گرایش بازاریابی، طی سالهای ۱۳۸۹-۱۳۸۴ در چهار دانشگاه شهید بهشتی، تهران، تربیت مدرس و علامه طباطبایی مورد بررسی قرار گرفت. در نتیجه تحلیل محتوایی، مشخص شد که موضوعات رفتار مصرف کننده (۵۴ مورد)، آمیخته محصول (۳۵ مورد)، تجارت الکترونیکی (۲۶ مورد)، آمیخته ترفیع (۱۵ مورد) و مدیریت ارتباط با مشتری (۱۱ مورد)، پرتکرارترین موضوعات پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری بازاریابی هستند که منابع و مقالات آن نیز به کرات مورد دانلود رایگان از درگاه های دانلود رایگان پایان نامه و پایگاه های فارسی و انگلیسی قرار گرفته اند. تحلیل تناظر ساده نشان داد که دانشگاه شهید بهشتی با موضوعات بازاریابی خرده فروشی، دانشگاه علامه طباطبایی با بازاریابی الکترونیکی و خدمات و دانشگاه تربیت مدرس با بازاریابی کالا بیشترین نزدیکی را دارند. دانشگاه تهران با موضوع خاصی پیوند معنادار نداشت. تحلیل فراروش پایان نامه ها، حاکی از غلبه روشهای پیمایشی، ابزار پرسشنامه، روشهای نمونه گیری احتمالی، روش روایی محتوا، روش ضریب آلفای کرونباخ، حجم نمونه تا ۳۰۰ نفر، روش آماری آزمون میانگین، پژوهش قطعی، تکرار و بسط الگو و طرح بین بخشی تک مقطعی در مؤلفههای روش شناسی است.

واژه های کلیدی: بازاریابی، پایان نامه، تحلیل تناظر، تحلیل محتوا، فراروش، پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت

مقدمه

رشد جهانی و توسعه تجارت و بازرگانی طی سال های اخیر، رشته های مدیریت و به خصوص مدیریت بازرگانی را به یکی از رشته های جذاب و پرطرفدار رشته های دنیا و ایران تبدیل کرده است. از بین گرایش های مهم و مورد اقبال این رشته، گرایش بازاریابی است؛ به طوری که عمده پژوهشهای مقاطع ارشد و دکترای مدیریت بازرگانی با موضوع های بازاریابی انجام میشود. از سوی دیگر طی چند سال گذشته، گسترش کیفی و کمی مقاطع تحصیلات تکمیلی، مورد توجه مسئولان وزارت علوم، تحقیقات و فناوری قرار گرفته است. یکی از روش های دستیابی به این مهم، تقویت پایان نامه های کارشناسی ارشد و رساله های دکترا از لحاظ کیفی و تنوع موضوعی است. متأسفانه به دلیل پیروی نکردن از یک نظام جامع اطلاعاتی، بسیاری از موضوعات نه تنها در حوزه بازاریابی، بلکه در سایر حوزه ها و گرایش های مدیریت، به روندی نسبتا تکراری رسیده است و حتی گاهی دیده میشود در دو گروه آموزشی متفاوت در یک دانشکده یا دو گروه در دو دانشگاه مختلف، موضوعات مشابهی تصویب و انجام میشود. مطالعات نشان داده دانلود رایگان پایان نامه از درگاه های ایران داک و دیگر پایگاه داده های پایان نامه های خارجی مرتبط با این موضوعات نیز بسیار انجام شده است. بطوری که انجام پایان نامه و نگارش پروپوزال های کارشناسی ارشد و دکتری دارای تکرارهای زیاد بوده است؛ تکرار موضوع پایان نامه ارشد مدیریت بازاریابی؛ دو دلیل مهم تکراری شدن موضوع پایان نامه های بازاریابی عبارتند از:

 ۱. عدم مطالعه به روز و عمیق استادان در موضوعات جدید بازاریابی و واگذاری انتخاب موضوع به دانشجو و تمایل اکثر دانشجویان به انتخاب موضوع از بین پایان نامه های موجود (چرخه معیوب)؛

٢. نبود نظام جامع اطلاعاتی برای اجباری کردن ثبت اطلاعات طرح نامه های تصویب شده و پایان نامه های نگارش یافته انجام شده در کشور.

به همین دلیل بسیار ضروری است تا جنبه موضوعی و روش پژوهشی، به منزله شاخص کیفیت پژوهش در رشته بازاریابی بررسی شود. اگرچه چند سالی است پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران با ایجاد درگاهی ویژه، گام مثبتی در این راه برداشته است، اما غیر اجباری بودن ثبت عناوین طرح نامه ها و پایان نامه در بسیاری از دانشگاه ها، آن را ناقص کرده است.

واگذاری انتخاب عنوان پایان نامه به دانشجویان، موجب می شود تا آنها به عناوین پایان نامه های موجود مراجعه کنند، این امر یک چرخه تکراری معیوب ایجاد می کند. این وضعیت در مورد دانشجویان کارشناسی ارشد در مقایسه با دانشجویان دکترا بیشتر دیده میشود. دانشجوی کارشناسی ارشد باید حداکثر تا ترم سوم طرح پیشنهادی خود را تصویب کند؛ در حالی که اکثر آنها هنوز از نظر علمی و توان مطالعاتی به حد کفایت نرسیده اند. علاوه بر این، راهنمایی مناسبی از سوی استادان دریافت نمی کنند و به ناچار به پایان نامه های قبلی رجوع کرده و به طور طبیعی همان موضوع ها را به دلیل وجود یک نمونه کامل در دسترس، انتخاب می کند. این امر مشابه ازدواج های فامیلی، موجب انتقال و تکرار موضوع ها و آسیب های تکراری در حوزه پایان نامه های بازاریابی شده است. افزایش تعداد پژوهشها در حوزه های خاص، زمینه ساز این سؤال شده است که آیا می توان ابعاد مهم پژوهش، مانند داده ها / یافته ها، روش شناسی و چارچوب نظری / تحلیلی را در همه پژوهشهای انجام شده در یک حوزه با یکدیگر تلفیق کرد؟ پاسخ به این پرسش، مقدمه خلق رویکرد مطالعاتی نوین شد. این نوع مطالعات انواع مختلفی دارند. اگر مطالعه جامع به بررسی تجمیعی و تلفیقی یافته های پژوهش های قبلی بپردازد، آن را تحلیل فرا داده می نامند. نوع دیگری از مطالعات جامع، به بررسی و مقایسه ابعاد روش شناسی پژوهشهای قبلی می پردازد که آن را مطالعه فرا روش مینامند. اگر مطالعه جامع به بررسی تلفیقی چارچوب های تحلیلی انظری پژوهش های قبلی بپردازد، آن را مطالعه فرا نظریه مینامند (ژائو، ۱۹۹۱). در این پژوهش از رویکرد فرا روش استفاده می شود. با توجه به مطالب فوق، داشتن تصویری کلی از موضوع پایان نامه های موجود در حوزه بازاریابی، به استادان و دانشجویان کمک می کند تا به سوی حوزه های بکرتری گام بردارند. در این راستا، پژوهش پیش رو در صدد پاسخ به دو سؤال اصلی انجام میشود. اول، موضوع های رایج در پایان نامه های بازاریابی چهار دانشگاه منتخب تهران و توزیع فراوانی آنها چگونه است؟ و دوم، توزیع فراوانی مؤلفه های روش شناسی مورد استفاده در پایان نامه های بازاریابی چهار دانشگاه منتخب تهران چگونه است؟

مبانی نظری و پیشینه پژوهش

پیشینه نظری

در روش شناسی، پژوهشها از نظر داشتن یا نداشتن فرضیه به سه نوع طبقه بندی می شوند: پژوهش های قطعی: قطعی و مشخص بودن متغیرها و نوع رابطه قابل بررسی در این پژوهشها فرضیه وجود دارد و پژوهشگر درصدد بررسی تأیید یا عدم تأیید فرضیه هاست (مالهوترا و بریکس، ۲۰۰۰: ۷۶).

پژوهش های اکتشافی: در این پژوهشها که به طور عمده در حوزه کیفی قرار دارند، نه متغیرها مشخص هستند و نه ارتباط آنها با یکدیگر. در این حالت محقق در پی پاسخ به سؤال های پژوهش است و نمی توان فرضیه ای را از قبل ارائه کرد.

پژوهش های ترکیبی / آمیخته: با توجه به ضعف های پژوهش های قطعی در عدم عمق و ریشه کافی در بررسی متغیرها و ضعف پژوهشهای اکتشافی که عموما تعمیم پذیری آن اندک است، طرح های ترکیبی معرفی شدند. این طرح ها خود انواع متفاوتی دارند. دو نوع از فراگیرترین این طرحها عبارتند از: طرح زنجیره ای از نوع پژوهش کیفی سپس کمی با تأکید بر بعد کمی (qual  QUAN) و طرح زنجیره ای از نوع پژوهش کیفی سپس کمی با تأکید بر بعد کیفی (QUAL  quan) (کرسول و کلارک، ۲۰۰۷: ۸-۷).

یکی دیگر از مؤلفه های مهم در روش شناسی، جامعه و نمونه آماری است. اگر به دلیل محدودیت زمان، بودجه و نیروی انسانی، امکان بررسی کل اعضای جامعه آماری فراهم نباشد باید از نمونه گیری و در غیر این صورت از سرشماری استفاده کرد. به طور طبیعی نتایج سرشماری در مقایسه با نمونه گیری بسیار دقیق تر است؛ چرا که خطای نمونه گیری وجود ندارد. در روش سرشماری، از شاخص های آمار توصیفی و ساده ای مانند میانگین یا واریانس استفاده می شود، اما در روش نمونه گیری، از روشهای آمار استنباطی و آزمون های آماری استفاده می شود. به دلیل پیچیدگی و جذابیت ظاهری روش های استنباطی، گرایش دانشجویان و اساتید به آن بیشتر از آمار توصیفی است؛ به گونه ای که حتی در حالت سرشماری هم از روش های استنباطی استفاده شده است. در موارد متعدد مشاهده میشود که محقق قادر به سرشماری است، اما به دلیل ایجاد توجیهی به منظور استفاده از آزمون های آماری، اقدام به نمونه گیری می کند. در نمونه گیری محقق با دو سؤال اساسی روبه روست: چند واحد نمونه گیری انتخاب شوند؟ چگونه واحدهای نمونه گیری از بین جامعه آماری انتخاب شوند؟ در پاسخ به سؤال اول باید حجم نمونه مشخص شود. در تعیین حجم نمونه چهار رویکرد عمده وجود دارد.

رویکرد فرمولی: در این حالت از فرمول های مختلف ارائه شده ویلیام کوکران در سال ۱۹۷۷ استفاده میشود.

رویکرد جدولی: در این رویکرد جدول تعیین حجم نمونه کرجسی و مورگان (۱۹۷۰) استفاده میشود.

رویکرد الزامات آزمون آماری: در این حالت محقق حسب آزمون آماری مورد استفاده، حجم نمونه را مشخص می کند. برای مثال، اگر محقق درصدد بررسی تأثیر چند متغیر مستقل بریک متغیر وابسته به روش رگرسیون باشد، مطابق نظر تاباچیک و فیدل (۲۰۰۱: ۱۱۷)، می تواند از رابطه n  ۱۰۴ + k استفاده کند (k تعداد متغیرهای مستقل است).

رویکرد الگوبرداری: در این حالت محقق حجم نمونه در یک مطالعه مشابه را که در نشریه های علمی و معتبر چاپ شده، برای حجم نمونه مرجع انتخاب می کند.

برای پاسخ به سؤال دوم، محقق باید روش نمونه گیری را مشخص کند. روشهای نمونه گیری رایج در مطالعات کمی به دو رویکرد اصلی احتمالی و غیر احتمالی و چند روش فرعی تقسیم میشوند. چهار روش در رویکرد احتمالی عبارتند از: تصادفی ساده، تصادفی نظام مند، طبقه ای و خوشه ای. پیش فرض به کارگیری روش های احتمالی، دسترسی پژوهشگر به فهرست جامعه آماری است (عزیزی، جمالی و صناعی، ۱۳۹۲). چهار روش اصلی در رویکرد غیراحتمالی عبارتند از: در دسترس/ راحت، قضاوتی، سهمیه ای و گلوله برفی. به طور کلی در پژوهش های کمی، هنگامی که نمونه گیری تصادفی مورد استفاده نیست، پژوهشگر از واحدهایا نمونه های موجود، به صورت هدفمند دست به گزینش می زند. نمونه گیری هدفمند عبارت است از: انتخاب تصادفی از میان موارد موجود، در یک نمونه هدفمند. این روش مستلزم انتخاب یک نمونه تصادفی با استفاده از روش های پژوهش کمی است (باشکوه و شکسته بند، ۱۳۹۱). نمونه گیری داده های تحقیقی از محیطهای مختلفی به دست می آیند. رایج ترین محیطها عبارتند از: محیط آزمایشگاهی برای مطالعات آزمایشگاهی (محیط میدانی برای مطالعات پیمایشی و پرسشنامه ای)، محیط شبیه سازی (کوپر و شیندلر، ۲۰۰۸: ۱۴۲) و محیط کتابخانه ای (برای مطالعات نظری و کتابخانه ای). در حوزه های مدیریتی از روش شبیه سازی، بیشتر در مدل سازی کمی استفاده میشود و محیط میدانی بسیار رایج تر است.

پژوهش از لحاظ زمان به دو طبقه اصلی بین بخشی و طولی تقسیم می شود (کوپر و شیندلر، ۲۰۰۸: ۱۴۲). بین بخشی خود دو نوع دارد. اگر در یک پژوهش بین بخشی، داده ها فقط در یک مقطع از زمان از حجم زیادی نمونه اخذ شوند، آن را بین بخشی تک مقطعی می نامند. گاهی محقق داده های چند پژوهش که با روش بین بخشی انجام شده اند را با یکدیگر ترکیب می کند تا پژوهش جدیدی انجام دهد، این حالت را بین بخشی چندمقطعی می نامند. در روش طولی، داده ها به مرور زمان با اندازه گیری های مکرر گردآوری می شوند (مانند سری های زمانی و داده های تابلویی).

روایی و پایایی، دو مؤلفه اساسی ابزار گردآوری داده هاست. روایی نشان میدهد که ابزار منتخب تا چه حد آن چیزی را که باید بسنجد، سنجیده است. چهار روش رایج سنجش روایی عبارتند از: شکلی اصوری، محتوایی، سازه، پیش بینی. روایی محتوا مبتنی بر نظر خبرگان موضوع و استاندارد بودن پرسشنامه مورد استفاده است و کاربرد بیشتری دارد. پایایی نشان میدهد که در شرایط یکسان، نتیجه اندازه گیری با ابزار واحد تا چه حد ثبات دارد. از جمله روش های سنجش پایایی عبارتند از: ضریب آلفای کرونباخ، دو نیم سازی، آزمون همسان، تکرار آزمون و روش کودر – ریچاردسون. فراگیرترین روش سنجش پایایی ابزار گردآوری داده ها، روش آلفای کرونباخ است که مبتنی بر سازگاری درونی نمردهای سؤال های پرسشنامه است.

پیشینه تجربی (سابقه تحقیق و مرور ادبیات)

با بررسیهای محققان در پایگاه های اطلاعاتی کشور، پژوهشی در زمینه تحلیل پایان نامه های بازاریابی مشاهده نشد، اما مطالعات مشابهی در برخی رشته های دیگر یافته شد که در ادامه به شرح کوتاهی از آنها پرداخته شده است.

خواستار، غفاری، پورعزت و حیدری (۱۳۹۰) در پژوهشی به بررسی ابعاد موضوعی و روش شناسی ۱۸۴ پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت دولتی در دانشکده مدیریت دانشگاه تهران پرداختند که طی سال های ۱۳۷۷ تا ۱۳۸۶ دفاع شده اند. آنها دریافتند بیشتر پایان نامه ها در سه حوزه منابع انسانی (۷۹ مورد)، رفتار سازمانی (۷۸ مورد) و نظریه طراحی سازمان (۷۲ مورد) متمرکز بوده اند. از نظر کاربرد آزمونهای آماری، فنون همبستگی (۱۳۲ مورد)، تحلیل واریانس (۷۲ مورد) و آزمون تفاوت میانگینها (۶۹ مورد) بیشترین فراوانی را داشتند. از نظر ابزار گردآوری داده ها، ۱۷۴ پایان نامه از پرسشنامه، ۴۳ مورد از مصاحبه، ۳۶ مورد از مطالعه کتابخانه ای و ۴ مورد از مشاهده استفاده کردند.

آژیده (۱۳۸۳) به بررسی استنادی ۱۰۳ پایان نامه رشته ادبیات فارسی در دانشکده زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران پرداخت که طی سال های ۱۳۷۶–۱۳۷۰ انجام شده اند. وی دریافت که در این پایان نامه ها، منابع فارسی و عربی بیشتر از منابع انگلیسی به کار رفته است.

خلجی و کشتی دار (۱۳۸۱) پایان نامه های تربیت بدنی مراکز آموزش عالی کشور از سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۷۸ را مورد ارزیابی قرار دادند. این محققان از تعداد کل ۷۴۳ پایان نامه شناسایی شده، ۲۰۹ مورد را برای نمونه بررسی کردند. آنها با امتیازدهی به پایان نامه های دانشگاههای منتخب، پر امتیازترین دانشگاه ها را به ترتیب، تربیت مدرس، گیلان و رازی معرفی کردند.

زکی (۱۳۸۷) در حوزه جهانگردی، به بررسی و تحلیل محتوای ۱۵۵ پایان نامه دانشگاههای دولتی طی سالهای ۱۳۴۴ تا ۱۳۸۵ پرداخت. نتایج این پژوهش، موضوعات مورد توجه در مطالعات جهانگردی را به یازده موضوع اصلی و بیست و دو موضوع فرعی تقسیم کرد. نتایج نهایی پژوهش بیانگر آن است که بیشترین گرایش های پژوهشی در مطالعات جهانگردی ایران، به چهار موضوع مجموعه و مجتمع های جهانگردی، توسعه جهانگردی، ابعاد و اثرات اقتصادی جهانگردی و برنامه ریزی جهانگردی، اختصاص داشته است.

سیدین و باب الحوایجی (۱۳۸۸) به تحلیل محتوای پایان نامه های کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه آزاد اسلامی، واحدهای تهران شمال، علوم و تحقیقات تهران، علوم و تحقیقات اهواز و همدان، طی سالهای ۱۳۷۲ تا ۱۳۸۶ پرداختند. این محققان ۵۲۴ پایان نامه را مورد بررسی قرار دادند. یافته های آنها نشان داد شمار پایان نامه های نگارش شده زنان دو برابر مردان است، روش پیمایشی بیشترین استفاده را داشته است، پرکاربردترین ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه بوده است و موضوع کتابخانه و مراکز اطلاع رسانی، بیشترین فراوانی و موضوع حفاظت و نگهداری، کمترین فراوانی بررسی را داشته اند.

صادقی (۱۳۸۰) به بررسی سیمای پایان نامه های کارشناسی ارشد دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران در چهار رشته آموزش کودکان استثنایی، برنامه ریزی آموزشی، روان شناسی تربیتی و مدیریت آموزشی، بین سال های تحصیلی ۱۳۷۶-۱۳۶۴ پرداخت. وی دریافت موضوع اصلی پایان نامه ها، آموزش، فعالیتهای شناختی و عوامل شناختی – اجتماعی است، اکثر پژوهشها توصیفی و از نوع پیمایشی هستند، جوامع آماری را بیشتر دانش آموزان و کادر آموزشی تشکیل داده اند، حجم ۶۴ درصد از نمونه ها بین ۵۰ تا ۲۰۰ نفر است و پرسشنامه پرکاربردترین ابزار گردآوری داده ها بوده است.

روش شناسی پژوهش

این پژوهش از نظر هدف در دست مطالعات کاربردی است؛ چرا که نتایج آن به حل مشکلات موجود کمک می کند. ابزار گردآوری داده ها مطالعه کتابخانه ای و بررسی اسناد و مدارک است؛ زیرا واحد مورد بررسی پایان نامه هایی است که انجام شده و در کتابخانه نمایه شده است. جامعه آماری این پژوهش، کلیه پایان نامه های مقاطع کارشناسی ارشد بازاریابی در چهار دانشگاه شهید بهشتی، تهران، تربیت مدرس و علامه طباطبایی است که بین سالهای ۱۳۸۴ تا ۱۳۸۹ انجام گرفته و در کتابخانه دانشکده مربوطه وجود داشته است. پس از بررسی، تعداد ۲۰۴ پایان نامه شناسایی شد. با توجه به بررسی کل ۲۰۴ پایان نامه، روش سرشماری مورد استفاده قرار گرفت. نکته بسیار مهم در این مطالعه، فرض بر صحت مطالب گزارش شده در پایان نامه هاست. به دلیل هدف و ماهیت مطالعه حاضر، از اسناد و مدارک برای ابزار گردآوری داده ها استفاده شده است. روش گردآوری داده ها به صورت مراجعه مستقیم به مخزن کتابخانه دانشکده های مدیریت چهار دانشگاه منتخب و مطالعه پایان نامه و تکمیل فهرست بود. برای کسب اطمینان از روایی و پایایی پژوهش، قبل از تحلیل و بررسی پایان نامه ها، فهرستی از مؤلفه های روش شناسی براساس چارچوب طراحی شده، تدوین شد. با بررسی یک نمونه ۳۰ موردی، ضعفها و قوت های فهرست مشخص و برطرف شدند؛ بنابراین روایی و پایایی کافی ابزار طراحی شده، مورد تأیید قرار گرفت. یکی دیگر از روش های حصول اطمینان از پایایی در مطالعات مبتنی بر داده های ثانویه، مانند اسناد و مدارک، سازگاری یافته ها با یافته های مطالعات مشابه است. از این دید با توجه به شباهت یافته های مشترک با نزدیک ترین پژوهش مشابه (خواستار و همکاران، ۱۳۹۰)، ابزار از روایی و پایایی لازم برخوردار است. دو چارچوب تحلیل موضوعی و تحلیل روش شناسی، برای تحلیل پایان نامه ها مورد استفاده قرار گرفت. چارچوب تحلیل موضوعی بر اساس دو رویکرد (ماهیت محصول، مشتری و بازار) و رویکرد مدیریت بازاریابی (آمیخته بازاریابی، STP، محیط نزدیک، محیط دور و سایر) انجام شد. این چارچوب در جدول ۱ ارائه شده است. گفتنی است که این نوع کدگذاری، بر اساس بررسی متن پایان نامه ها تدوین شده و از قبل مشخص نبوده است.

جدول ۱. چارچوب تحلیل موضوعی پایان نامه های بازاریابی

رویکردطبقات اصلیزیر طبقه سطح ۱
تحلیل ماهیت محصول، مشتری و بازار

 

ماهیت محصولکالا، خدمات
ماهیت مشتریB2C, B2B
نوع بازارسنتی، الکترونیکی
مدیریت بازاریابیآمیخته بازاریابیمحصول، ترفیع، قیمت، کارکنان
STPبخش بندی بازار، انتخاب بازار هدف، جایگاهیابی
محیط نزدیکرفتار مصرف کننده، رقبا
محیط دورفناوری، زیست محیطی، سیاسی
سایراخلاق، گردشگری، نوآوری، مدیریت دانش و…

در چارچوب تحلیل روش شناسی، به دلیل ناکافی بودن چارچوب های رایج، یک چارچوب ترکیبی ابداع و مورد استفاده قرار گرفت. این چارچوب در جدول ۲ ارائه شده است.

جدول ۲. چارچوب تحلیل فرا روش پایان نامه های بازاریابی

عنصرسطوحعنصرسطوح
نوع مدل مورد استفادهتکرار، بسط، خلقروش تعیین حجم نمونهفرمولی، جدولی، الگوبرداری، الزامات تکرار، بسط، خلق آماری
طرح دادههاطولی (سری زمانی، داده های تابلویی)، بین بخشی (تک مقطعی، چند مقطعی)حجم نمونهکمتر از ۱۰۰، ۱۰۱ تا ۲۰۰، ۲۰۱ تا ۳۰۰، ۳۰۱ تا ۴۰۰، بیشتر از ۳۰۰
محیط تحلیل

 

کتابخانه، آزمایشگاه، میدانی، شبیه سازی

 

ابزار گردآوری داده ها

 

پرسشنامه، مصاحبه، مشاهده، اسناد و مدارک

 

فرضیهقطعی، اکتشافی، ترکیبیروش تعیین روایی ابزارشکلی/ صوری، محتوایی، سازه، پیش بینی
نمونه گیریسرشماری، نمونه گیریروش تعیین پایایی ابزارآلفای کرونباخ، دونیم سازی، تکرار، آزمون همسان، کودر – ریچاردسون
روش نمونه گیری غیر احتمالیدر دسترس، سهمیه ای، قضاوتی، گلوله برفی

 

آزمون آماریآزمون میانگین، همبستگی، رگرسیون، تحلیل مسیر، معادلات ساختاری، فریدمن، تحلیل عاملی
روش نمونه گیری احتمالی

 

تصادفی ساده، تصادفی نظام مند، طبقه ای، خوشه ای

 

تعداد منابعتعداد منابع فارسی، تعداد منابع انگلیسی

 

تحلیل داده ها

نمونه

از میان کل پایان نامه های موجود در کتابخانه دانشکده های مورد بررسی، در مجموع ۲۰۴ پایان نامه با موضوعات بازاریابی شناسایی شدند. از این تعداد ۱۳۵ پایان نامه را دانشجویان مرد و ۷۰ پایان نامه به دست دانشجویان زن نگارش شده بودند. از مجموع ۲۰۴ پایان نامه شناسایی شده، ۶۳ پایان نامه (بیشترین تعداد) متعلق به دانشگاه شهید بهشتی، ۵۰ مورد به دانشگاه تهران، ۶۰ مورد به دانشگاه علامه طباطبایی و ۳۱ مورد (کمترین تعداد) متعلق به دانشگاه تربیت مدرس است.

تحلیل موضوعی و تناظر پایان نامه ها

یکی از مهم ترین نکات مورد سؤال در این پژوهش، توزیع موضوعی و محتوایی پایان نامه های انجام شده در حوزه بازاریابی است. انجام این کار مستلزم بررسی عنوان و محتوای پایان نامه هاست. این کار با بررسی دستی انجام شد. برای طبقه بندی موضوعی پایان نامه ها دو رویکرد اصلی مورد استفاده قرار گرفت: ۱. رویکرد ماهیتی شامل: ماهیت بر اساس محصول (کالا، خدمت)، ماهیت بر اساس نوع مشتری (بازاریابی خرده فروشی (B2C)، بازاریابی شرکت با شرکت صنعتی (B2B) ماهیت و بر اساس نوع بازار سنتی، الکترونیکی) و ۲. رویکرد آمیخته بازاریابی به تفکیک موضوعات مختلف.

بر اساس ماهیت محصول، از مجموع پایان نامه های مورد بررسی ۴۸ درصد به کالا و ۵۲ درصد به خدمات پرداخته اند. درواقع، بازاریابی خدماتی، اندکی بیش از بازاریابی محصولات فیزیکی جذابیت داشته است. بیشترین نسبت پایان نامه های با موضوع بازاریابی خدمات به کل پایان نامه های همان دانشکده، به ترتیب در دانشکده های مدیریت: علامه، تهران، شهید بهشتی و در انتها تربیت مدرس قرار دارند. بیشترین نسبت پایان نامه های با موضوع بازاریابی کالا به کل پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری همان دانشکده، به ترتیب در در دانشکده های مدیریت: تربیت مدرس، شهید بهشتی، تهران و در انتها علامه دیده شده است. سایر موارد هم در جدول ۳ ارائه شده است.

جدول ۳. فراوانی/ نسبتی پایان نامه های بازاریابی بر اساس ماهیت محصول، مشتری و بازار

ماهیت محصولماهیت مشترینوع بازار کالا
کالاخدماتB2BB2Cسنتیالکترونیکی
شهید بهشتی(۳۸ درصد) (۵۶ درصد)

۳۵

(۲۸ درصد)

(۴۴ درصد)

۲۸

(۳۷ درصد) (۹۴ درصد)

۵۹

(۱۵ درصد) (۶ درصد)

۴

(۳۴ درصد) (۷۵ درصد)

۴۷

(۲۹ درصد) (۲۵ درصد)

۱۶

 

تهران

 

(۲۴ درصد) (۴۳ درصد)

۲۲

(۲۹ درصد) (۵۷ درصد)

۲۹

(۲۴ درصد) (۷۵ درصد)

۳۸

(۵۰ درصد) (۲۵ درصد)

۱۳

(۲۸ درصد) (۷۵ درصد)

۳۸

(۲۳ درصد) (۲۵ درصد)

۱۳

تربیت مدرس(۲۱ درصد) (۶۱ درصد)

۱۹

(۱۲ درصد) (۳۹ درصد)

۱۲

(۱۵ درصد) (۷۷ درصد)

۲۴

(۲۷ درصد) (۲۳ درصد)

۷

(۱۵ درصد) (۷۲ درصد)

۲۱

(۱۴ درصد) (۲۸ درصد)

۸

علامه طباطبایی(۱۶ درصد) (۳۳ درصد)

۱۵

(۳۰ درصد) (۶۷ درصد)

۳۰

(۲۴ درصد) (۹۵ درصد)

۳۹

(۸ درصد) (۵ درصد)

۲

(۲۳ درصد)

(۵۲ درصد)

۳۱

(۳۴ درصد) (۴۸ درصد)

۱۹

مجموع(۴۸ درصد) ۹۱(۵۲ درصد) ۹۹(۶ درصد) ۱۶۰(۱۴ درصد) ۲۶(۷۱ درصد) ۱۳۷(۲۹ درصد) ۵۶

توجه: عدد مندرج در پرانتز اول سهم از کل پایان نامه های همان دانشگاه و عدد مندرج در پرانتز دوم سهم از کل پایان نامه های مجموع چهار دانشگاه را نشان می دهد.

برای آزمون آماری ارتباط بین دانشگاهها و موضوعات پایان نامه های بازاریابی مربوط به آنها در رویکرد ماهیت (محصول، مشتری و بازار)، از تحلیل تناظر ساده استفاده شد. این روش به دلیل تعداد زیاد طبقات و عدم تنوع داده ها، قابلیت اجرا در رویکرد دوم را نداشت. همان گونه که در جدول ۴ مشاهده میشود، ارتباط معناداری بین دانشگاه و موضوعات پایان نامه های بازاریابی مربوط به آنها، در رویکرد ماهیت محصول، مشتری و بازار وجود دارد (۰۵/۰ >P). برای بررسی این ارتباط باید به نقشه ادراکی خروجی (شکل ۱) توجه کرد.

شکل ۱. نقشه ادراکی ارتباط بین چهار دانشگاه منتخب با موضوع های پایان نامه های بازاریابی

جدول ۴٫ چکیده خروجی تحلیل تناظر

اینرسی نسبیسطح

معناداری

کای دو

 

اینرسیارزش تکینبعد
جمعمحاسبه شده
۶۱۹/۰۶۱۹/۰۳۸۹/۰۱۳۷/۲۵۰۲۷/۰۱۶۵/۰۱
۹۶۷/۰۳۳۸/۰۰۱۵/۰۱۲۳/۰۲
۱۳۳/۰۰۰۱/۰۰۳۸/۰۳
۱۱۰۳۳/۰کل

بر مبنای رویه تحلیل تناظر، مختصات هر دانشگاه و موضوع در یک نمودار مختصات مشخص می شود. این مختصات در جدول ۵ نشان داده شده است.

جدول ۵٫ مختصات دانشگاهها و موضوع ها در نقشه ادراکی

امتیازماهیتامتیازدانشگاه
بعد دومبعد اولبعد دومبعد اول
۵۲۳/۰۲۸۹/۰محصول۴۲۵/۰۱۴۶/۰-شهید بهشتی

 

۴۶۲/۰۲۳۴/۰-خدمت۳۵۴/۰-۳۹۷/۰تهران
۱۸۸/۰۱۵۳/۰-B2C۱۹/۰۴۸۸/۰تربیت مدرس
۶۸۶/۰-۵۹۴/۱B2B۳۲/۰ –۵۷/۰علامه طباطبایی
۳۳۹/۰ –۴۴۴/۰ –الکترونیکی
۳۶/۰۰۳۵/۰سنتی

بر اساس نقشه ادراکی و با کمک جدول فاصله ها مشخص می شود که دانشگاه شهید بهشتی بیشترین نزدیکی را با موضوع های بازاریابی خرده فروشی (B2C) و سنتی دارد. بازاریابی الکترونیکی و بازاریابی خدمات بیشترین نزدیکی را با دانشگاه علامه طباطبایی دارد و بازاریابی کالا با تربیت مدرس در بالاترین نزدیکی قرار گرفته است. دانشگاه تهران، اگرچه بیشترین نزدیکی را با بازاریابی صنعتی دارد، اما این ارتباط معنادار نیست؛ بنابراین دانشگاه تهران با هیچ کدام از موضوع های شش گانه ارتباط اول را ندارد.

برای شناخت موضوعات پایان نامه ها در رویکرد مدیریت بازاریابی، ابتدا موضوعات بازاریابی در کل پایان نامه ها چندبار به صورت باز مطالعه و کدگذاری شد. سپس کدهای محوری حاوی موضوع بندی پایان نامه ها در قالب پنج طبقه اصلی، شامل آمیخته بازاریابی (۵۵ مورد)؛ بخش بندی، انتخاب بازار هدف، جایگاه یابی (۹ مورد)؛ محیط نزدیک (۵۶ مورد)؛ محیط دور (۴۰ مورد) و سایر موارد (۴۳ مورد) شناسایی شد. هر کدام از این طبقه های اصلی نیز در چند سطح فرعی طبقه بندی شدند. در زیر طبقه سطح ۱، ۲ و ۳، فراوانی و سهم هر موضوع مشخص شده است.

جدول ۶٫ توزیع فراوانی و نسبتی موضوعات پایان نامه ها در طبقه اصلی آمیخته بازاریابی

زیر طبقه سطح اولزیرطبقه سطح دومزیر طبقه سطح سوم
مدیریت برند: (۴۶ درصد) (۱۶)

توسعه محصول جدید: (۳ درصد) (۱)

کیفیت محصول: (۹ درصد) (۳)

کیفیت خدمات: (۳۴ درصد) (۱۲)

بسته بندی: (۹ درصد) (۳)

ارزش ویژه برند: (۸/۴۳ درصد) (۷)

برند: (۵/۱۲ درصد) (۲)

توسعه برند: (۵/۱۲ درصد) (۲)

محصول: (۶۴ درصد) ۳۵

عملکرد برند: (۳/۶ درصد) (۱)

شهرت برند: (۳/۶ درصد) (۱)

تصویر برند: (۵/۱۲ درصد) (۲)

شخصیت برند: (۳/۶ درصد) (۱)

قیمت: (۵ درصد) (۳)
ترفیع: (۲۷ درصد) (۱۵)

 

اثربخشی تبلیغات (۷/۶۶ درصد) (۱۰)

راهبرد تبلیغات: (۷/۶ درصد) (۱)

آمیخته ترفیع: (۷/۶ درصد) (۱)

ارتباطات یکپارچه بازاریابی: (۳/۱۳ درصد) (۲)

فروش: (۳/۱۳ درصد) (۲)

کارکنان: (۴ درصد) (۲)بازاریابی داخلی (۲)

در زیر طبقه STP موضوعات پایان نامه های مورد بررسی، به ترتیب فراوانی عبارتند از: بخش بندی بازار (۷/۶۶ درصد)، جایگاهیابی (۲/۲۲ درصد) و انتخاب بازار هدف (۱/۱۱ درصد). توزیع فراوانی و نسبتی موضوعات پایان نامه ها در طبقه محیط نزدیک، در جدول ۷ مشاهده می شود.

جدول ۷. توزیع فراوانی و نسبتی موضوعات پایان نامه ها در طبقه اصلی محیط نزدیک

زیر طبقه سطح اولزیر طبقه سطح دوم
رفتار مصرف کننده

(درصد ۴/۹۶) (۵۴)

رضایت (۶/۲۸ درصد) (۱۶)، وفاداری (۲۵ درصد) (۱۴)، قصد خرید (۶/۱۹ درصد) (۱۱)، رفتار خرید (۱/۷ درصد) (۴)، سبک تصمیم گیری (۱۸/۱ درصد) (۱)، شکایت مشتری (۸/۱ درصد) (۱)، مشتری مداری (۴/۵ درصد) (۳)

اشتیاق (۸/۱ درصد) (۱)، نگرش (۸/۱ درصد) (۱)، ترجیح های مشتری (۸/۱ درصد) (۱)، ارزش مشتری (۸/۱ درصد) (۱)

رقبا (درصد ۶/۳) (۲)

 

تحلیل رقبا (۲)

فراوانی و نسبتی موضوع های پایان نامه ها در محیط دور در جدول ۸ نمایش داده شده است.

جدول ۸. توزیع فراوانی و نسبتی موضوع های پایان نامه ها در طبقه اصلی محیط دور

زیرطبقه سطح اولزیرطبقه سطح دومزیر طبقه سطح سوم
فناوری (۹۲ / ۵ درصد) (۳۷)

 

تجارت الکترونیکی (۷۰ درصد) (۲۶)

 

توسعه / پذیرش تجارت الکترونیکی (۸/۵۳ درصد) (۱۴)

خرید اینترنتی (۵/۱۱ درصد) (۳)

تجارت موبایلی (۷/ ۷ درصد) (۲)

بازاریابی بین المللی الکترونیکی (۷/۷ درصد) (۲)

اعتماد به تجارت الکترونیکی (۲/۱۹ درصد) (۵)

مدیریت ارتباط با مشتری

(۳۰ درصد) (۱۱)

پیاده سازی (۶/۶۳ درصد) (۷)

مدیریت ارتباط با مشتری (۳/۲۷ درصد) (۳)

قابلیت بازاریابی (۱/۹ درصد) (۱)

زیست محیطی (۵ درصد) (۲)خرید سبز (۲)
سیاسی (۵/۲ درصد) (۱)بازاریابی سیاسی (۱)

دیگر موضوع های مورد بررسی عبارتند از: استراتژی های بازاریابی (۳)، بازاریابی ارتباطی (۲)، نوآوری سازمانی (۲)، عملکرد شرکت (۲)، گردشگری (۲)، بازاریابی اخلاقی (۲)، مدیریت دانش (۴) و سایر موضوع ها (۷/۱۲ درصد) ۲۶.

تحلیل فرا روش پژوهش ها

روش شناسی پژوهش، همانند نقشه راهنما و اسکلت پژوهش است. چنانچه پایان نامه های بازاریابی با بهترین و جذاب ترین موضوع ها از روش شناسی مناسبی برخوردار نباشند، مثمرثمر و کاربردی نخواهند بود و نتایج گمراه کنندهای تولید می کنند. یکی از مهم ترین ابعاد روش شناسی، نوع الگوی مورد استفاده در پایان نامه است. با بررسی ۲۰۴ پایان نامه، مشخص شد الگوهای به کار رفته در ۸۴ مورد تکرار الگوهای موجود، در ۴۵ مورد بسط و گسترش الگوی موجود، در ۱۳ مورد خلق یک الگوی جدید است و در ۶۳ مورد، شواهد کافی برای طبقه بندی الگوی مورد استفاده در پایان نامه کارشناسی ارشد و دکتری گزارش نشده است. از نظر طرح گردآوری داده ها، روش بین بخشی تک مقطعی که در آن داده های مورد نیاز در یک مقطع زمانی واحد از تعداد زیادی واحد نمونه گیری به ست می آید با ۱۵۷ مورد بیشترین و سری زمانی با ۲ مورد کمترین تعداد را داشتند، حدود ۴۶ مورد نیز به دلیل فقدان شواهد قابل طبقه بندی نبودند. از نظر محیط گردآوری داده ها، پژوهشهای میدانی ۲۰۱ مورد، آزمایشگاهی یک مورد و ۴ مورد نیز نامشخص بود. پایان نامه های بررسی شده از نظر داشتن یا نداشتن فرضیه در ۱۸۲ مورد قطعی، ۴ مورد اکتشافی، ۴ مورد ترکیبی و ۱۵ مورد نامشخص بودند. از لحاظ نمونه گیری با سرشماری کل جامعه، ۱۷۷ مورد از نمونه گیری و ۱۹ مورد از سرشماری استفاده کرده اند. از لحاظ روش نمونه گیری غیر احتمالی یا احتمالی، ۱۵۱ مورد از روشهای احتمالی و ۲۲ مورد از روشهای غیر احتمالی استفاده کرده اند. در روشهای نمونه گیری احتمالی، روش تصادفی ساده ۸۱ مورد، روش تصادفی نظام مند ۲ مورد، روش طبقه ای ۴۲ مورد و روش خوشه ای ۲۹ مورد را تشکیل دادند. در روشهای نمونه گیری غیراحتمالی، ۱۶ مورد از روش در دسترس، ۱۱ مورد از روش قضاوتی، یک مورد از روش سهمیه ای و یک مورد از روش گلوله برفی استفاده کرده اند. در تعیین حجم نمونه ۱۵۴ مورد از روش فرمولی و فرمول های رایج کوکران و ۹ مورد از روش جدولی استفاده کردند. از نظر حجم نمونه ۵۶ مورد حجم نمونه کمتر از ۱۰۰ واحد، ۶۱ مورد حجم نمونه بین ۱۰۱ تا ۲۰۰ واحد، ۲۹ مورد بین ۲۰۱ تا ۳۰۰ واحد، ۳۷ مورد بین ۳۰۱ تا ۴۰۰ واحد و ۱۵ مورد بیش از ۴۰۰ واحد نمونه گیری که عموما مشتریان با کارکنان سازمانهای بوده اند را تشکیل میدهد. از نظر ابزار گردآوری داده، ۱۹۸ مورد از پرسشنامه، ۲۸ مورد از مصاحبه، ۲۷ مورد از اسناد و مدارک و ۳ مورد از مشاهده استفاده کرده اند. در بعد روش سنجش روایی ۲۱ مورد از روش محتوای شکلی /صوری، ۱۷۶ مورد از روش محتوایی، ۲ مورد از روش سازه و ۶ مورد هم نامشخص بودند. در مؤلفه روش سنجش پایایی ۱۹۹ مورد از روش آلفای کرونباخ استفاده کرده اند. از دید آزمونهای آماری ۱۰۱ مورد از آزمونهای میانگین (تک نمونه ای مستقل، زوجی، دو نمونه ای مستقل، تحلیل واریانس یک طرفه)، ۶۲ مورد از همبستگی (عموما پیرسون و اسپیرمن)، ۱۲ مورد از تحلیل مسیر، ۳۷ مورد از رگرسیون، ۱۹ مورد از معادلات ساختاری، ۶۹ مورد از آزمون رتبه بندی فریدمن و ۳۰ مورد از فنون تحلیل عاملی استفاده کرده اند. از نظر تعداد منابع فارسی ۴۳ پایان نامه از تعداد منابع فارسی کمتر یا مساوی ۱۰ منبع، ۸۵ پایان نامه از تعداد ۱۱ تا ۲۰ منبع، ۴۱ پایان نامه بین ۲۱ تا ۳۰ منبع و ۳۶ پایان نامه بیش از ۳۰ منبع ارائه کرده بودند. از نظر تعداد منابع انگلیسی تعداد ۱۴۲ مورد کمتر از ۵۰ منبع، ۳۴ پایان نامه دارای ۵۱ تا ۷۰ منبع و ۲۹ پایان نامه دارای بیش از ۷۰ منبع بودند.

نتیجه گیری و پیشنهادها

پس از مطالعه دویست و چهار پایان نامه بازاریابی، مشخص شد که دانشگاه شهید بهشتی در حوزه بازاریابی خرده فروشی و بازاریابی سنتی، دانشگاه علامه طباطبایی در حوزه بازاریابی الکترونیکی و بازاریابی خدمات و تربیت مدرس در حوزه بازاریابی کالا، بیشترین غلبه را دارند. دانشگاه تهران در حوزه خاصی غلبه نداشت. به طور کلی رفتار مصرف کننده با ۵۴ مورد، آمیخته محصول با ۳۵ مورد، تجارت الکترونیکی با ۲۶ مورد، آمیخته ترفیع با ۱۵ مورد و مدیریت ارتباط با مشتری با ۱۱ مورد پرتکرارترین موضوع ها در پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری بازاریابی بودند. در چارچوب تحلیل مؤلفههای روش شناسی با بررسی پژوهش های داخلی پیشین و کتب مرجع، چارچوب نسبتا مفیدتری ارائه شد. برخی از این مؤلفه ها با وجود اهمیت در مطالعات پیشین، کمتر مورد توجه قرار گرفته بودند (طبقه بندی الگوی مورد استفاده، روش تعیین حجم نمونه، حجم نمونه، داشتن فرضیه و روش های تعیین روایی و پایایی). تحلیلها حاکی از آن است که تکرار الگوهای موجود و بسط آنها، عمده الگوهای مورد استفاده را شکل می دهند. نکته مهم در این بعد، عدم گزارش دقیق در مورد ۳۱ درصد از پایان نامه ها از حیث نوع الگو بود. مطالعات قطعی دارای فرضیه با ابزار پرسشنامه به روش میدانی (پیمایشی) و به شیوه بین بخشی تک مقطعی به شدت غلبه دارد. رواج استفاده از پرسشنامه به منزله ابزار اصلی گردآوری داده ها که در این مطالعه تأیید شد با یافته پژوهشهای خواستار و همکاران (۱۳۹۰)، سیدین و باب الحوائجی (۱۳۸۸) و صادقی (۱۳۸۰) همخوانی دارد. غلبه روش میدانی (پیمایشی) در این مقاله با یافته های مطالعات صادقی (۱۳۸۰) و سیدین و باب الحوائجی (۱۳۸۸) مطابقت دارد. عدم توجه به طرح های گردآوری داده ها مبتنی بر اسناد و مدارک (سری زمانی، دادههای تابلویی) به شدت مشهود است. این امر احتمالا به دلیل نقص نظام آماری در نظام بازاریابی کشور و همچنین حیاتی و حساس بودن آمارهای احتمالی دارد؛ به گونه ای که مدیران از در اختیار قرار دادن آنها به محققان واهمه دارند. گرایش به مطالعات اکتشافی و ترکیبی با وجود جذابیت های کاربردی و تناسب بیشتر با نیازهای مدیران بازاریابی، در حد بسیار اندکی مشاهده می شود. روش روایی محتوا و ضریب آلفای کرونباخ، روشهای مسلط سنجش روایی و پایایی شناخته شدند. از نظر منابع، گرایش پژوهشگران بیشتر به منابع خارجی با غلبه زبان انگلیسی است. با توجه به توسعه نشریه های علمی – پژوهشی داخلی در حوزه بازاریابی، مدیریت بازرگانی، استراتژی و سایر حوزه های مرتبط، توصیه میشود دانشگاهها و نشریه های داخلی، محققان را ملزم به تخصیص درصدی از منابع تحقیقات خود به مطالعات داخلی به زبان فارسی کنند. این امر زمینه ساز توسعه مطالعات داخلی بازاریابی خواهد بود. یافتهها نشان داد که گرایش به نمونه گیری به روشهای احتمالی از نوع تصادفی ساده، طبقه ای و خوشه ای با حجم های تا ۳۳۰ واحد، در سطح بالایی قرار دارد. همچنین گرایش شدیدی به کاربرد فرمول های کوکران مشاهده شد. با بررسی عمیق تر یافته ها و برخی نمونه های تصدیق کننده چندین حوزه آسیب خیز رایج در پایان نامه های بازاریابی شناسایی شد. این حوزه ها به همراه شرح کوتاهی از آن، در جدول ۹ مشخص شده است.

جدول ۹. آسیبهای رایج به تفکیک مؤلفه های روش شناسی در پایان نامه های بازاریابی

حوزه آسیبشرح آسیب
الگوی مفهومی پژوهشعدم منبع دهی دقیق و شفاف سازی الگوی برگرفته از منابع خارجی یا داخلی.

بسط الگوهای موجود بدون ارائه پیشینه تحقیق کافی و پشتیبان و اتکای صرف بر اضافه کردن مفهومی پژوهش یک یا چند متغیر یا ارتباط یا تغییر جهت فرضیه ها در مدل، بدون منطق مستند و کافی.

روش سنجش

پایایی ابزار

به صورت تجمعی برای کل سؤال های تخصصی پرسش نامه یکجا گزارش می شود، در حالی که پایایی ابزار باید به تفکیک متغیر مکنون ارائه شود.
نمونه گیری و سرشماریگرایش به نمونه گیری با وجود امکان سرشماری، به دلیل جذابیت علمی آزمونهای آماری و روش های استنباطی در مقایسه با روشهای توصیفی.

استفاده از روشهای نمونه گیری غیر احتمالی (به ویژه در دسترس)، اما ادعای استفاده از روشهای احتمالی (به ویژه تصادفی ساده).

روش نمونه گیریبه دلیل نبود چارچوب نمونه برداری در اکثر موارد، از روش غیر احتمالی در دسترس راحت استفاده شده است، اما آگاهانه یا غیر آگاهانه روش تصادفی ساده گزارش شده است.
ابزار و روش

گردآوری داده ها

عدم تمیز دادن ابزار گردآوری داده ها از روش گردآوری داده ها و یکسان فرض کردن این دو.
طریقه طرح سؤالدر برخی پرسشنامه های انتهای پایان نامه ها، فرضیه ها به طور مستقیم پرسیده شده اند؛ در حالی که باید متغیرها در پرسشنامه پرسیده شود. رابطه بین متغیرها یا توصیف وضعیت آنها را آمار بررسی می کند.
ابزار گردآوری دادهاذکر ابزار کتابخانه برای گردآوری داده ها، در حالی که از پرسشنامه استفاده شده است. محققان تمایز میان داده و پیشینه و مبانی نظری را درک نکرده اند؛ به طوری که مطالعات کتابخانه ای را برای تأمین پیشینه و مبانی نظری در بخش ابزار گردآوری داده ها ذکر می کنند؛ در حالی که پیشینه پژوهش و مبانی نظری با داده های پژوهش که برای آزمون فرضیهها یا پاسخ به سؤالها استفاده میشود، متفاوت است.

ذکر استفاده از ابزار مصاحبه بدون گزارش و رعایت پروتکل مصاحبه

سطح تحلیل و اندازه گیریمتغیرهای سطح سازمانی مانند استراتژی و جو رقابتی در سطح فردی تحلیل شده اند؛ در حالی که یا باید از تحلیل میان سطحی یا از روش تجمیع داده ها در سطح سازمان استفاده شود. در روش تجمیع نمره متغیرهای سازمانی همه افراد داخل یک سازمان (اگر بیش از یک نفر در هر سازمان پرسیده شده باشد) با یکدیگر جمع و میانگین کل گرفته می شود. مبنای آزمون ها باید این میانگین کل باشد، نه نمره های افراد.

بر مبنای یافته های پژوهش پیشنهادهای کاربردی زیر را میتوان ارائه کرد:

  1. یکپارچه سازی نظام اطلاعاتی پایان نامه ها و طرح های پیشنهادی پژوهش و الزام کلیه مؤسسه های آموزش عالی اعم از دولتی، غیرانتفاعی، آزاد و پیام نور، به ثبت طرح های پیشنهادی و پایان نامه ها، برای جلوگیری از تصویب موضوع های نخ نما و تکراری. برای مثال، می توان تصویب طرح پیشنهادی پژوهش را به اخذ استعلام از درگاه ویژه پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، به منزله مسئول ثبت اطلاعات علمی دال بر تکراری نبودن یا صدور هرگونه گواهی فارغ التحصیلی و دانشنامه به تحویل نسخه الکترونیکی و چاپی به همان پژوهشگاه، منوط کرد. این امر شفافیت اطلاعاتی را تقویت می کند.
  2. ایجاد مراکز مشاوره آماری تحت راهبری اساتید آمار و روش پژوهش هر دانشگاه، تحت نظر دانشگاه با هدف هدایت پایان نامه های دانشجویان از نظر آماری. این امر، علاوه بر ایجاد اعتبار در نتایج و یافته ها، مانع از سودجویی افراد و مؤسسه های بیرون از دانشگاه و خریدوفروش پایان نامه می شود.
  3. تقویت آموزش دروس روش پژوهش و مطالعات بازاریابی. متأسفانه از دیرباز در نظام آموزش عالی کشورمان در حوزه مدیریت و حتی سایر رشته های علوم انسانی، دروس روش پژوهش جزء دروس بی اهمیت و واحد پرکن تلقی شده است.

مهمترین محدودیت این پژوهش عدم دسترسی به پایان نامه های دانشگاههای معتبر دولتی شهرستان ها، به دلیل بعد مکانی بود. محدودیت دیگر نبود مطالعه مشابه در حوزه مدیریت بازرگانی، به منظور الگوبرداری چارچوب فرا روش و تحلیل موضوعی بود. براساس یافته های این پژوهش، راستی آزمایی ابعاد پر آسیب روش شناسی، مانند روش نمونه گیری و ابزار گردآوری داده در پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری مدیریت، بررسی همین مطالعه در مقیاسی گسترده تر و گنجاندن پایان نامه های سایر دانشگاههای معتبر دولتی شهرستان و بررسی سیر مؤلفه های روش شناسی و موضوع های بازاریابی به صورت سری زمانی، به منظور کشف روندهای احتمالی زمانی در روش و موضوع ها برای پژوهش های آتی پیشنهاد میشود.

منابع

آژیده، ب. (۱۳۸۱). تحلیل استنادی مآخذ پایان نامه های کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی دانشکده ادبیات دانشگاه تهران (۱۳۷۶–۱۳۷۰). تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی، (۳۹): ۱۲۰-۱۰۹٫

باشکوه، م. شکسته بند، م. (۱۳۹۱). بررسی تأثیر عناصر ارتباطات یکپارچه بازاریابی بر قوت نام تجاری در صنعت بانکداری. فصلنامه مدیریت بازرگانی، ۴ (۳): ۴۲-۲۱.

عزیزی، ش؛ جمالی، ش؛ و صناعی، ا. (۱۳۹۱)، ارائه مدل عوامل مؤثر بر عملکرد کارکنان در مورد برند در صنعت بانکداری (مطالعه موردی: بانک کشاورزی). فصلنامه مدیریت بازرگانی، ۴ (۱۱): ۱۰۴-۸۹٫

خلجی، ح؛ و کشتی دار، م. (۱۳۸۱). ارزیابی پایان نامه های تربیت بدنی مراکز آموزش عالی کشور از سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۷۸. پژوهش در علوم ورزشی، ۸ (۱): ۱۱۱-۹۵.

خواستار، ح؛ غفاری، ر؛ پورعزت، ع. ا؛ و حیدری، ا. (۱۳۹۰). پژوهشی درباره پایان نامه های کارشناسی ارشد مدیریت دولتی از حیث موضوع و روش: مورد مطالعه دانشگاه تهران. فصلنامه علوم مدیریت ایران، (۲۱) ۶: ۱۲۲-۱۰۵.

زکی، م. ع. (۱۳۸۷). بررسی و تحلیل محتوای پایان نامه های جهانگردی ایران. علوم و فناوری اطلاعات، ۲۴ (۱): ۷۸-۵۱٫

سیدین، م؛ و باب الحوائجی، ف. (۱۳۸۸). تحلیل محتوای پایان نامه های کارشناسی ارشد کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحدهای تهران شمال، علوم و تحقیقات تهران، علوم و تحقیقات اهواز و همدان در سالهای ۱۳۸۶-۱۳۷۲. پیام کتابخانه، ۱۵ (۱): ۱۲۱-۹۵.

شورکایی محمدنژاد، م؛ جشنی آرانی، م؛ و یزدانی، ح. (۱۳۹۰). فرا روش تحقیقات انجام شده در زمینه عوامل موثر بر رضایت مشتری: تحلیل اسنادی پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری دانشگاه های دولتی تهران. چشم انداز مدیریت بازرگانی، ۶ (۳۹): ۱۶۴-۱۴۱.

صادقی، ن. (۱۳۸۰). سیمای پایان نامه های کارشناسی ارشد دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی دانشگاه

تهران بین سال های تحصیلی ۱۳۷۶-۱۳۶۴. مجله روان شناسی و علوم تربیتی، ۶ (۱): ۱۴۳-۱۲۵٫

Cochran, W.G. (1977). Sampling techniques. New York: John Wiley & Sons.

Cooper, D.R. and Schindler, P.S. (2008). Business Research Methods. Singapore: McGraw Hill.

Creswell, J.W. and Clark, P.V.L. (2007). Designing and Conducting Mixed Methods Research. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

Krejcie, R.V. & Morgan, D.W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30: 607-610.

Malhotra, N.K. Birks, D.F. (2000). Marketing Research. An Applied Approach (European Edition). New Jersey: Prentice Hall.

Tabachnick, B. G. & Fidell, L. S. (2001). Using multivariate statistics. London: Allyn and Bacon.

Zhao, S. (1991). Metatheory, Metamethod, Meta-Data-Analysis: What, Why, And How? Sociological Perspectives, 34: 377-390.

عزیزی، شهریار، ۱۳۹۲، تحلیل محتوا، تناظر و فرا روش پایان نامه های بازاریابی در دانشگاه های منتخب تهران، مدیریت بازرگانی، دوره ۵، شماره ۳

مدیریت بازرگانی دانشکده مدیریت دانشگاه تهران

تحلیل محتوا، تناظر و فرا روش پایان نامه های بازاریابی در دانشگاه های منتخب تهران

شهریار عزیزی، فاطمه فرهیخته

ارزیابی کیفیت محتوا

پیشنهاد پی اچ دی پروپوزال برای شما: